Artrodeza stawu skokowego – na czym polega zabieg?
- 10 godzin temu
- 3 minut(y) czytania
Artrodeza stawu skokowego, określana także jako usztywnienie stawu, to zabieg chirurgiczny polegający na połączeniu kości tworzących staw skokowy. W praktyce prowadzi to do wyeliminowania ruchu w tym stawie.
Zabieg ten jest stosowany przede wszystkim u pacjentów z objawową chorobą zwyrodnieniową stawu skokowego. Może dotyczyć zarówno zmian pierwotnych, wtórnych, jak i pourazowych. Artrodeza jest rozważana szczególnie wtedy, gdy uszkodzenie stawu jest znaczne, dolegliwości utrzymują się długo, a standardowe metody leczenia bólu nie przynoszą wystarczającej poprawy.
Czym jest artrodeza stawu skokowego?
Artrodeza polega na chirurgicznym zespoleniu kości, które tworzą staw skokowy. Celem zabiegu jest usztywnienie stawu, czyli zniesienie ruchu w miejscu objętym zaawansowanymi zmianami chorobowymi.
Artrodeza stawu skokowego to standardowa metoda leczenia objawowego zapalenia lub zwyrodnienia stawu skokowego, w tym zmian pourazowych. Zabieg nie jest pierwszym wyborem w leczeniu bólu stawu skokowego. Rozważa się go wtedy, gdy wcześniejsze postępowanie zachowawcze nie przynosi oczekiwanych efektów.
Kiedy rozważa się artrodezę stawu skokowego?
Do artrodezy mogą kwalifikować się pacjenci z długo utrzymującą się, objawową chorobą zwyrodnieniową stawu skokowego, u których uszkodzenie stawu jest na tyle zaawansowane, że leczenie zachowawcze nie przynosi wystarczającej poprawy. Decyzję o operacji podejmuje lekarz po ocenie stanu pacjenta.
Wskazaniami do zabiegu są między innymi:
artroza pierwotna i pourazowa,
deformacje nerwowo-mięśniowe,
rewizja po nieudanej artrodezie,
niepowodzenie endoprotezoplastyki stawu skokowego,
jałowa martwica kości skokowej,
neuroartropatia Charcota,
reumatoidalne zapalenie stawów z ciężką deformacją,
choroba zwyrodnieniowa stawu skokowego,
staw rzekomy.
Kiedy artrodeza nie powinna być wykonywana?
Są sytuacje, w których artrodeza stawu skokowego nie powinna być stosowana. Dotyczy to przede wszystkim stanów, które mogą zwiększać ryzyko powikłań lub utrudniać prawidłowe gojenie.
Do przeciwwskazań wymienionych w źródle należą:
ciężkie zaburzenia naczyniowe,
zapalenie kości i szpiku lub infekcja tkanek miękkich,
ostra infekcja ropna,
całkowita jałowa martwica kości skokowej,
ciężka choroba zarostowa tętnic obwodowych.
W przypadku takich problemów decyzja o leczeniu wymaga szczególnej ostrożności i specjalistycznej oceny medycznej.
Leczenie zachowawcze przed operacją
Artrodeza stawu skokowego jest rozważana wtedy, gdy leczenie zachowawcze nie daje wystarczającej poprawy. Jest kilka metod, które mogą być stosowane przed decyzją o zabiegu operacyjnym.
Do leczenia zachowawczego należą między innymi leki, stabilizacja stawu, zaopatrzenie ortopedyczne, modyfikacje obuwia oraz dostawowe podanie sterydów. Celem takiego postępowania jest zmniejszenie dolegliwości i poprawa funkcji bez konieczności leczenia operacyjnego.
Jeżeli te metody nie przynoszą oczekiwanego efektu, lekarz może rozważyć leczenie chirurgiczne.
Jak wygląda postępowanie po artrodezie stawu skokowego?
Postępowanie pooperacyjne obejmuje kilka etapów. Bezpośrednio po operacji pacjent otrzymuje szeroki opatrunek gipsowy zabezpieczony gazą. W niektórych sytuacjach gips może wymagać odbarczenia z powodu obrzęku pooperacyjnego.
Po operacji zalecany jest trzydniowy odpoczynek w łóżku. Po dwóch tygodniach pierwszy opatrunek gipsowy jest zmieniany na kolejny. Po około dwóch miesiącach gips zostaje zastąpiony opatrunkiem umożliwiającym obciążanie.
Obciążanie kończyny nie jest dozwolone przez co najmniej dwa miesiące po operacji. Pełniejsze obciążanie stawu skokowego jest osiągane około jedenastego tygodnia po zabiegu. Przez około trzy miesiące pacjent korzysta z kul, aby odciążać operowaną okolicę podczas chodzenia.
Między trzecim a czwartym miesiącem możliwe jest przejście do zdejmowanego buta typu walker, a także usunięcie śrub lub pinów, jeżeli były zastosowane. Powrót do chodzenia w zwykłym obuwiu następuje zwykle po około czterech miesiącach, jednak dokładny czas zależy od procesu gojenia i zaleceń lekarza prowadzącego.
Fizjoterapia po artrodezie stawu skokowego
Postępowanie fizjoterapeutyczne po artrodezie stawu skokowego powinno koncentrować się na maksymalnym wykorzystaniu pozostałego zakresu ruchu, wzmacnianiu kończyny dolnej oraz, w późniejszych etapach, na poprawie płynności chodu.
Ćwiczenia izometryczne również mogą być rozpoczynane możliwie wcześnie, nawet w dniu operacji, zgodnie z przytoczonymi wytycznymi. Zakres i tempo rehabilitacji powinny być dostosowane do zaleceń pooperacyjnych oraz etapu leczenia.
Rehabilitacja po artrodezie różni się od terapii po urazach, w których celem jest odzyskanie ruchu w stawie. Po usztywnieniu stawu skokowego najważniejsze jest wzmacnianie kończyny dolnej, praca nad dostępnym zakresem ruchu i stopniowa poprawa sposobu chodzenia.
Podsumowanie
Artrodeza stawu skokowego to zabieg chirurgiczny polegający na usztywnieniu stawu poprzez połączenie kości, które go tworzą. Stosuje się ją przede wszystkim w zaawansowanych, objawowych zmianach zwyrodnieniowych, w tym zmianach pourazowych, gdy leczenie zachowawcze nie przynosi poprawy.
Przed operacją mogą być stosowane leki, stabilizacja, zaopatrzenie ortopedyczne, modyfikacje obuwia i iniekcje dostawowe. Po zabiegu postępowanie obejmuje unieruchomienie, okres bez obciążania, stopniowe przechodzenie do obciążania, korzystanie z kul, a następnie powrót do obuwia.
Jeśli ból stawu skokowego, ograniczenie chodzenia lub zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe utrudniają codzienne funkcjonowanie, warto skonsultować problem ze specjalistą. W Klinice dr Kuligowskiego prowadzimy fizjoterapię pacjentów z dolegliwościami stawu skokowego, a także rehabilitację po zabiegach operacyjnych, w tym po artrodezie.
Zapraszamy do umówienia wizyty
📞 +48 509 896 969
👉 Barlickiego 24/1a, 50-324 Wrocław, woj. dolnośląskie
