Rehabilitacja po endoprotezie biodra Wrocław
Implantacja endoprotezy usuwa uszkodzone elementy stawu, jednak nie przywraca automatycznie pełnej siły mięśni, prawidłowego chodu ani swobody wykonywania czynności. Dlatego ważnym elementem leczenia jest odpowiednio zaplanowana rehabilitacja po endoprotezie biodra, która pomaga odzyskać sprawność, poprawić funkcjonowanie oraz zwiększyć samodzielność pacjenta.
W Klinice Fizjoterapii dr Tomasza Kuligowskiego prowadzimy indywidualną rehabilitację stawu biodrowego po implantacji endoprotezy całkowitej lub częściowej. Plan terapii uwzględnia rodzaj operacji, aktualny stan zdrowia oraz indywidualne możliwości funkcjonalne danej osoby.
Kiedy rozpocząć rehabilitację po endoprotezie biodra?
Pierwsze elementy fizjoterapii często wdrażane są już w szpitalu. W zależności od przebiegu operacji i obowiązującego protokołu uruchamianie może rozpocząć się w dniu zabiegu albo w pierwszych dobach po operacji. Obejmuje ono między innymi proste ćwiczenia, naukę zmiany pozycji, wstawania oraz chodzenia z odpowiednio dobraną pomocą ortopedyczną.
Po zakończeniu hospitalizacji rehabilitacja powinna być kontynuowana zgodnie z zaleceniami lekarza i fizjoterapeuty. Nie istnieje jeden uniwersalny program odpowiedni dla wszystkich. Tempo zwiększania obciążeń i dobór ćwiczeń zależą między innymi od rodzaju zabiegu, sposobu mocowania endoprotezy, stanu tkanek oraz ogólnej kondycji pacjenta.
Jak wygląda rehabilitacja po endoprotezie biodra?
Przed rozpoczęciem rehabilitacji oceniany jest aktualny poziom sprawności oraz trudności pojawiające się podczas chodzenia i wykonywania czynności.
Pod uwagę brane są między innymi:
-
zakres ruchu w stawie biodrowym,
-
siła mięśni kończyny dolnej,
-
sposób chodzenia i obciążania operowanej nogi,
-
sprawność podczas wstawania, siadania i zmiany pozycji,
-
równowaga i bezpieczeństwo poruszania się,
-
ból, obrzęk oraz zalecenia otrzymane po operacji.
Istotne jest również ustalenie, w jakim zakresie można obciążać operowaną kończynę oraz czy obowiązują jakieś ograniczenia. Program terapii jest zmieniany wraz z poprawą funkcji pacjenta.
Poprawa ruchomości i siły mięśni biodra
Po zabiegu mogą występować ograniczenie mobilności, sztywność oraz trudność w swobodnym poruszaniu. Ćwiczenia dobierane są tak, aby łagodnie poprawiać ruchomość biodra, z uwzględnieniem aktualnego etapu gojenia i zaleceń pooperacyjnych.
Osłabienie siły mięśni może występować jeszcze przed operacją i utrzymywać się po implantacji endoprotezy. Zabieg rozwiązuje problem uszkodzonych powierzchni stawowych, ale nie usuwa automatycznie wcześniejszych deficytów siły. Z tego powodu ważną częścią rehabilitacji jest wzmacnianie mięśni pośladkowych, mięśni uda oraz pozostałych grup odpowiedzialnych za stabilność i kontrolę kończyny.
Ćwiczenia początkowo mogą obejmować proste napięcia mięśni i ruchy wykonywane w pozycji leżącej, a następnie ćwiczenia w pozycji siedzącej i stojącej oraz zadania funkcjonalne.
Nauka prawidłowego chodu
Jednym z ważniejszych celów rehabilitacji po endoprotezie biodra jest poprawa wzorca chodu. W początkowym okresie pacjent może korzystać z balkonika, który pomaga w przemieszczaniu się i stopniowym zwiększaniu obciążenia kończyny.
Podczas terapii pacjent uczy się prawidłowego stawiania kroków, przenoszenia ciężaru ciała oraz zwiększania pokonywanego dystansu.
W kolejnych etapach, wraz ze wzrostem siły mięśniowej wprowadzane są ćwiczenia równowagi, stabilizacji oraz kontroli ustawienia kończyny. Przygotowują one pacjenta do bardziej wymagających działań, takich jak zmiana kierunku ruchu, pokonywanie przeszkód oraz wykonywanie codziennych aktywności.
Rehabilitacja stawu biodrowego, a ćwiczenia w domu
Rehabilitacja stawu biodrowego nie ogranicza się do ćwiczeń na leżance. Ważna jest również nauka bezpiecznego wykonywania czynności potrzebnych w domu. Terapia może obejmować wstawanie z krzesła, siadanie, zmianę pozycji w łóżku, korzystanie ze schodów oraz poruszanie się przy użyciu kul.
Ćwiczenia domowe powinny uzupełniać terapię prowadzoną z fizjoterapeutą i być dostosowane do aktualnych możliwości oraz ograniczeń pooperacyjnych.
Po endoprotezie biodra zaleca się przede wszystkim formy wysiłku fizycznego, które w niewielkim stopniu obciążają staw. Intensywniejszą aktywność należy wprowadzać ostrożnie, pod nadzorem fizjoterapeuty.
Najważniejsze cele rehabilitacji po endoprotezie biodra
Prawidłowo zaplanowana terapia koncentruje się na:
-
zwiększeniu sprawności stawu biodrowego,
-
odbudowie siły i wytrzymałości mięśniowej,
-
poprawie stabilności i równowagi,
-
przywróceniu prawidłowego wzorca chodu,
-
zwiększeniu samodzielności.
Postępy terapii ocenia się na podstawie obserwacji sposobu poruszania się, pomiaru siły mięśniowej oraz testów funkcjonalnych sprawdzających zakres ruchu.
Zapraszamy osoby po całkowitej lub częściowej endoprotezoplastyce biodra – zarówno bezpośrednio po zakończeniu hospitalizacji, jak i na dalszym etapie rekonwalescencji.
Dane kontaktowe:
Barlickiego 24/1a,
50-324 Wrocław, woj. dolnośląskie